Reisverslag Marrakech – 19 t/m 26 dec 2006

Daginvulling in grote lijnen:

Dag 1 – Vlucht en eerste verkenning door de stad

Dag 2 – Soek – La Menara – Palmeraie – struinen door de soeks – tocht met koets

Dag 3 – Koutoubia – Bahia Paleis - Graven van de Saadiërs – hoendermarkt – soeks

Dag 4 – Hoge Atlas

Dag 5 – Quarzazate

Dag 6 – Le Jardin Majorelle

Dag 7 – Uitslapen – soeks – Chez Ali (Fantasia)

Dag 8 – Vertrek via Agadir naar Schiphol

Dag 1 – dinsdag 19 dec, vlucht en eerst verkenningsrondje door de stad

Voor we weggaan gaan we nog even naar bed. Het lukt Ed nog even wat slaapgeluiden te maken, maar na een hoop gedraai geef ik het op en sta op. Als we van huis vertrekken is het 01:40 uur. De bagage staat in de gang, de sleutel bij de buren en na een kop koffie en een vlugge douche rijden we op genoemd tijdstip de straat uit. Heerlijk rustig op de weg . Het is plaatselijk glad en wat mistig. Om 03.15 uur vinden we probleemloos de parkeerplaats die we via internet hebben geregeld (www.easypark2fly.nl). We geven de auto af, betalen € 49,50 en worden onmiddellijk met een busje en privé-chauffeur naar Schiphol gebracht en netjes afgezet bij vertrekhal 1. Het lijkt erop dat we ondanks de weinige mist op tijd gaan vertrekken. We checken in en verpakken de vloeibare spullen in een plastic zak conform de nieuwe regels. We hebben nu niets te drinken meer voor in het vliegtuig. Dan de bagage-check, geld pinnen en nog een laatste bak koffie op een bijna verlaten Schiphol. Vervolgens door de douane en uiterst langzaam naar gate D53. Boarding om 05:20 uur. Duurt nog even. Vertrek is gepland om 06:00 uur. Het controleren van de handbagage duurt erg lang. Dan moet het vliegtuig nog ge-de-iced worden en dan is intussen de wind gedraaid. De vluchtleiding in de toren heeft dan voor een andere baan gekozen, zodat we weer het halve veld over taxiën. Eenmaal in de lucht begint het geleur van de bemanning van Transavia voor de verkoop van eten, drinken, tijdschriften, bakkie soep, bakkie koffie, koptelefoon, tot en met krasloten aan toe. Erg irritant. Als het vliegtuig even bibbert, moeten de riemen om en is het toilet verboden terrein. Ed leest en dommelt wat en ik slaap door alles heen.

Om ca 10.10 uur plaatselijke tijd landen we. Een klein vliegveld dus lopen naar de aankomsthal. Door de douane met heel veel nadrukkelijk stempelwerk, gelijk wat dirhams pinnen en dan is de koffer er ook al. Lekker vlot. 2 Dames met een bordje Correndon staan klaar om ons naar het hotel te brengen. Als we compleet zijn worden we in ca 10 minuten in het hotel afgezet. We zijn met z’n drieën: Ineke en wijzelf. Fátima, onze reisleidster houdt een welkomstwoordje en probeert wat excursies te regelen. We kiezen voor aantal dingen, want we hebben “maar” 8 dagen en dan scheelt het toch een hoop geregel en uitzoekerij.

We gaan naar de kamer en die is net als de rest van het interieur van het hotel, erg verrassend. Twee hemelbedden (2 pers. en 1 pers.) en verder helemaal in Marokkaanse stijl. Koffers uitpakken en eerst water kopen en dan even bijkomen van al het gereis. We lopen een klein rondje door de buurt en kopen water.

Na een uurtje gaan we dan, met een plattegrond van de stad, op zoek naar de soeks. We gaan lopen (ongeveer een half uur), want dan zie je meer. We vinden het plein “Djemaa El Fna” en struinen rond. Dit plein is het snelkloppende hart van de stad. De naam betekent eigenlijk: “Plaats van de stervenden”, omdat hier vroeger de misdadigers werden onthoofd en hun hoofden op palen werden tentoongesteld. Op het plein wordt ’s morgens markt gehouden, maar in de (late) middag verandert het in een groot openluchtvermaakscentrum. Al eeuwenlang is het hier tot laat in de avond een drukte van belang. We zijn er razend snel achter dat je voor bijna elke foto die je maakt, moet betalen. De mensen letten goed op of je een foto van hen maakt. Ze lijken ogen in hun achterhoofd te hebben en staan vervolgens met de hand op, te wachten op geld. Wil je niet betalen, dan zijn ze behoorlijk pissig. Er zijn acrobaten, slangenbezweerders, wonderdokters, trommelaars, mensen met apen, slangen, waterdragers, marktkooplui, straatschrijvers etc. etc. Dit alles omgeven door geuren van de eettentjes. Verder div. verkopers van “van alles en nog wat”. Het lijkt op iets wat tussen een markt en kermis in zit. Er zijn gelukkig ook div. eettentjes met dakterrassen waarvandaan je zonder problemen kan fotograferen, maar dan wel met telelens. We gaan er lekker voor zitten en genietend van een glas thee en laten de activiteiten langzaam op ons inwerken. Vervolgens maken we ook nog een uitgebreid rondje door de soek. Erg leuk en het lijkt sterk op de soek van Damascus, alleen zijn hier veel meer toeristen en de verkopers zijn veel opdringeriger. We pakken bus nr 1 terug (voor € 0,30 p.p.) en stappen in de buurt van het hotel uit.

Terug in het hotel gaan we even verkleden en dan om 19:00 – 21.00 uur eten. Dat is aan lage tafeltjes en gezamenlijk met ca 6 tot 8 personen. Heel apart. Je zit iedere avond met andere mensen en vaak van verschillende nationaliteiten aan tafel. Na het eten vallen we doodmoe van alle indrukken in bed.

Dag 2 – woensdag 20 dec, – La Menara – Palmeraie – struinen door de soeks – tocht met koets

Lekker geslapen en ca half negen zijn we op het dakterras van het hotel, in een tent voor het ontbijt. Hoewel er een elektrisch kacheltje is, is het wel een koude aangelegenheid, omdat je eigenlijk min of meer buiten zit en het ca 12 graden is. Hier is het een ontbijtbuffet.

Na het ontbijt gaat Ineke met ons mee (zodat ze gelijk weet waar de bushalte en de soek is) naar het Jamaa el Fna plein en de soeks. We kopen een soort 3-luik met spiegeltje en Ineke een oven schaal met deksel. We proberen niet te verdwalen en gaan ook nu weer even op een dakterras thee drinken en mensen op het plein bekijken.

Tegen 1 uur pakken we de bus terug want om 2 uur hebben we de 1e excursie. We gaan naar div. plaatsen buiten de stadsmuren van Marrakech. Eerst naar “La Menara”. Het is een door muren omsloten 90 ha grote olijfboomgaard. Het paviljoen staat aan de rand van een groot waterbassin van 200 x 300 m. Helaas kunnen we niet in het paviljoen zelf. Het stamt uit de tijd van de Saadiërs, maar werd in de 19^e eeuw verbouwd en vernieuwd. Volgens de reisgidsen heeft het paviljoen een prachtig interieur en op de bovenverdieping een zaal met een prachtig plafond. Hier was volgens zeggen “het liefdesnest” van de sultan. Volgens het verhaal zou één van de sultans de gewoonte hebben gehad zijn “liefjes van 1 nacht” in de vijver te verdrinken. Wij vinden het bezoek niet echt de moeite waard, maar wij zien dit gewoon als een gebouw met een bak met water. Vroeger kwamen hier soldaten die uit de woestijn kwamen en naar Spanje werden gestuurd. Ze kregen hier zwemles. Het bassin dat in de 12^e eeuw is uitgegraven door de Almohaden diende als reservoir voor de stad. Het water van het bassin kwam en komt nog steeds van het op 50 km afstand gelegen Hoge Atlas gebergte. Tegenwoordig irrigeert het bassin een netwerk van kanaaltjes dat tussen de olijfbomen doorstroomt. Het is nu een verlaten bedoening, maar vooral zomers komen de inwoners van Marrakech hier verkoeling zoeken, wandelen of hun geliefde het hof maken.

Daarna zijn we aan de noordkant door “La Palmeraie” gereden. Dit is een groot gebied waar veel palmbomen staan en wat hele dure huizen . Men zegt dat het gebied is ontstaan toen een heel leger daar enige tijd verbleef in vroeger tijd en de door de soldaten uitgespuugde dadelpitten, ontkiemde toen de mannen vertrokken waren. Er is 12.000 ha met 150.000 palmbomen. Er volgt nog een tochtje langs de stadsmuren en wat nieuwbouwwijken. Een soort willekeurige stadstour. Dan hebben we pech: voor we het weten staan we in een kruidenwinkel alias verkooppunt, waar we een verkooppraatje en wetenswaardigheden over allerlei kruiden moeten aanhoren. We zijn niet erg geïnteresseerd en als de man klaar is met zijn verhaal melden we ons af en gaan we zelfstandig verder door de soeks. Via het plein terug naar de bus. Maar op het plein houden we nog een stop bij de sinaasappelstalletjes. Voor 3 dirham p.p. kopen we een glas vers uitgeperst sinaasappelsap. Geweldig lekker! We lopen naar de bushalte en stappen in bus 1 en gaan terug naar het hotel.

Om 19:00 zitten we weer met een ander gezelschap aan tafel. Voor ‘na het eten’ hebben we nog een koets geregeld “By Night”. Nou daar hebben we vrij snel spijt van, want het is een koud tochtje. Het is rond de 3 graden, terwijl het overdag 20 tot 23 graden is. Nu hebben we daar wel op gerekend, want we hebben dikke jassen aan. Maar we zien niet erg veel meer, dan we overdag al hadden gezien. De koetsier gaat via “Het Plein” en verwacht dat wij hier even willen rondkijken. Wel, dat hebben we vanmiddag al gedaan en willen verder. De koetsier besluit hier echter gewoon zelf 10 min pauze te houden. Nou ja zeg! Dan krijgen we nog een rondje door een nieuwbouwwijk met idioot grote hotels. Bovendien is er weinig te zien in het donker. Van de oude stad zien we vrijwel niets. Het moge duidelijk zijn: Ga niet ’s avonds in het donker met een koets door de stad. In ieder geval niet in december.

Terug op de kamer bekijken we de foto’s en film nog even op tv en stappen daarna moe in het hemelbed.

Dag 3 – donderdag 21 dec, Koutoubia – Bahia Paleis - Graven van de Saadiërs – hoendermarkt – soeks

Vandaag zetten we de wekker, want we vertrekken vroeg voor een rondleiding door de binnenstad. We hebben weer goed geslapen en het ontbijtritueel is ongewijzigd.

We beginnen bij de moskee Koutoubia. We mogen hier als niet-moslim absoluut niet in. De naam betekent: “Moskee van de Boekhandelaren”, omdat vroeger veel boekhandelaren hier hun soek met wel honderd winkels hadden. De vierkante toren is 68 m. hoog. Het is 1 van de hoofdwerken van Spaans-Moorse kunst. In de toren zijn 6 zalen boven elkaar. Een vierkant torentje met koepel steekt erbovenuit. De 3 bollen aan de verticale staaf zijn bekleed met verguld koper.

Palais de la Bahia

Vervolgens gaan we de oude stad in waar we uitstappen en een stukje lopen naar het Bahia paleis waar de koning woonde met zijn 4 vrouwen en 24 concubines. Het is erg mooi en lijkt een klein beetje op het Alhambra in Spanje, al is de ligging van dit paleis daarmee niet te vergelijken. Dit ligt namelijk midden in de stad en krijgt zijn rust door de metershoge muur die er omheen staat. Geen afbeeldingen van mensen of dieren. Dat is verboden, omdat dat het nabootsen zou zijn van Allah. Wel veel beschilderingen in Arabische stijl.

Hierna rijden we langs het koninklijk paleis, waarvoor politie en beveiliging heel spastisch loopt te doen en mensen verbiedt een foto te maken. We lopen we door wat steegjes naar ‘De Graven’.

‘Graven van de Saadiërs’. De graven werden in 1917 ontdekt. Het geheel was aan het oog onttrokken door dichtgemetselde toegangen. De muren werden afgebroken en het mausoleum, een van de juwelen van Marokkaanse architectuur werd weer toegankelijk. Hier liggen wat vorsten en familie begraven in tombes. De bedienden liggen in de tuin. In totaal zijn er meer dan 150 graven van vorsten, familieleden, kinderen, concubines en dienaren.

We lopen terug langs het koninklijk paleis waar de bewaking nog steeds wanhopig iedere voorbijganger probeert weg te sturen, die een foto wil maken. We gaan naar de hoendermarkt waar je kippen, eenden, kalkoenen, parelhoenders etc kunt kopen. Het desbetreffende dier kan ook terplekke voor je worden geslacht. Net voor het slachtmes daalt kijk ik toch even de andere kant op. Hier is nog een hele grote taak weggelegd voor "De Partij voor de Dieren".

Dan lopen we via allerlei steegjes, straatjes met kooplui naar een soort woonhuis in een piepklein smal steegje en wat nu een Riad is. Je slaapt hier voor 5 euro. Circa 9 kamers op een overloop en douche en wc op de overloop/gang. Het binnenste van een Riad is een tuin, zodat ook de overloop eigenlijk een galerij in een vierkante vorm is en dus ook buiten.

Dan lopen we nog wat straatjes door en gaan eten in een groot restaurant met allemaal dikke, rood pluche kleden op de vloeren. Men heeft ook hier bedacht dat we met 9 man aan een klein rond tafeltje moeten zitten, maar dat vinden wij niet handig. Wij gaan samen met Ineke apart aan een tafeltje zitten, zodat we wat meer ruimte hebben. Er komt een man met een ketel met water en een opvangbak om je handen te spoelen en tegelijk een fotograaf. “Bingo” denken wij. Weer genaaid door onvrijwillig op de foto te worden gezet, terwijl ze zelf constant geld van ons willen als wij de foto maken. De salade van allerlei groenten op schoteltjes is lekker en de kip met witte rijst daarna ook. Als toetjes super lekkere mandarijnen, waarvan ik er een stuk of wat naar werk.

Daarna begint de rondleiding vervelend te worden. Ze willen ons in een kunstnijverheidswinkel, een tapijtverkoophandeltje, kruidenverkoophandeltje e.d. hebben. We balen stevig en willen weer op eigen gelegenheid verder, maar we moeten door mijn schuld wachten tot ‘het busje’ er weer is, want mijn rugzak ligt hier nog in. Stom natuurlijk! Vervelend dat er blijkbaar geen interessantere dingen te showen zijn dan dit. Het leek zo veelbelovend, maar is het dus niet.

Terug in het hotel even rusten op de kamer met een fles cola van het winkeltje aan de overkant en dan diner. Gezellig met Ineke en een Vlaams stel. Helaas voor mij (ik lust absoluut geen vis) is er tonijnsalade en een naar vis smakende soep, maar de hoofdmaaltijd zijn gelukkig stukjes kalkoen aan stokjes. Erg lekker. Na alles nog een pot thee toe en nog wat kletsen. Dan niet al te laat naar bed, want morgen vertrekken we 8.30 uur naar het Hoge Atlas Gebergte.

Dag 4 – vrijdag 22 dec, Hoge Atlas

Om 7.00 uur op. We zijn dit keer vrijwel de eersten op ‘t dak om te ontbijten. Dan nog vlug naar de wc voor vertrek. Om klokslag 8.30 stopt een Toyota Landcruiser voor het hotel. We hadden een busje verwacht. Met ons gaan mee: Ineke en 2 Vlaamse stellen. Incl de chauffeur zitten we op 8 personen. We zitten vrij comfortabel en Ed helemaal, want die zit op de bijrijders plaats. We rijden eerst nog naar een ander hotel en na een kwartiertje wachten komen de Belgen van gisteren en eergisteren ook weer aanzetten. Zij reizen dus ook met 7 mensen, maar dan in een Landrover Defender. Die ziet er een stuk minder comfortabel uit dus hebben we het nog niet zo slecht getroffen.

Via Rue Mohammed VI gaan we de stad uit richting Hoge Atlas gebergte. De bergen beginnen vrij plotseling vanuit het vlakke/platteland op ca 40 km van Marrakech. Als we net de eerste helling gehad hebben, wordt er gestopt om eventueel water te kopen, maar niemand heeft behoefte. We hebben allemaal genoeg mee genomen.

We rijden zo nog een stukje omhoog tot de eerste stop. Dit is een Berberhuis wat netjes is opgeruimd, waar we uitleg krijgen over de manier van thee maken. Dan allemaal zitten en thee drinken met een stuk brood en een schaaltje met boter en een schaaltje met olijfolie. Hierin kan je het brood dopen. De thee is prima, alleen is het hier gebruikelijk om de glaasjes half vol te schenken.

We gaan verder en steeds hoger. We zitten al snel op 2000 m en het blijft klimmen. Het is een prachtige tocht met dito weer en die gaat over een, af en toe erg smal, bergweggetje. Op een gegeven moment zitten we zelfs volop in de sneeuw. Bovendien liggen er her en der bomen op de weg, waar de auto maar net langs kan. De 4-wiel aandrijving is dan hard nodig om niet vast te komen te zitten. Er wordt heel voorzichtig gereden en er komt gelukkig geen tegenligger, want passeren zou onmogelijk zijn geweest. Af en toe wordt er gestopt om een stukje te lopen en om foto’s te maken. Een sanitaire stop voor de dames zit er eigenlijk niet in en op een gegeven moment is er bijna geen houwen meer aan en dan is de redding nabij. Dit keer in de vorm van een laag muurtje. De heren kijken netjes de andere kant op.

De lunch is in een groot restaurant, waar nog veel meer toeristen komen en natuurlijk de verkopers voor de deur staan. Dit keer met kraaltjes kettingen en armbandjes. De lunch is prima: een lokaal biertje voor eigen rekening voor 20 dirham. Vooraf een salade van diverse groentes en witte rijst. Dan een stoofschotel van met kerrierijst gevulde wortel, paprika, tomaat etc en voor ieder een brochette met kip, eentje met rundvlees en eentje met kofta/kefta (gehakt). Als dessert krijgen we weer een grote schaal met overheerlijke sinaasappels en mandarijnen. Dan nog thee met een koekje en buiten nog even 10 minuten op het terras in het zonnetje.

We gaan weer op pad. Vervolgens bezoeken we nog een oude watermolen waar ze nog steeds mee malen en krijgen we een rondleiding door het bijbehorende huis. Dit alles staat in een vallei waar in 1995 tijdens een heel plotseling en hevig onweer, een heleboel schade is aangericht en veel mensen om het leven kwamen. Via een asfaltweg terug naar de stad en zijn we half vijf weer in het hotel. We bekijken de film die we tot nu gemaakt hebben en de foto’s van de dag. En ik duik voor het eten nog even het bad in.

Dag 5 – zaterdag 23 dec, Quarzazate

Om 7:00 uur vertrekken betekent: erg vroeg opstaan. Eigenlijk is er pas vanaf 7uur ontbijt mogelijk, maar bij uitzondering mogen we om kwart voor 7 komen. Om 6 uur loopt de wekker af. Het is extra koud op dit vroege uur in de ontbijttent.

Om 7 uur staan we klaar en de chauffeur/gids met de landcruiser ook. We zijn dit keer slechts met z'n vijven: Ineke, een Algerijns stel en wij tweetjes. We weten nog van de vorige dag waar je niet moet zitten in de auto (helemaal achterin), dus dat regelen we voor vandaag ook weer goed. De tocht gaat eerst de stad uit, richting Hoge Atlas over vlakke rechte wegen. Het eerste bord richting Quarzazate wat we zien, geeft aan 193 km. Eenmaal bij de bergen aangekomen gaat het gestaag omhoog. Het is nog steenkoud buiten en in de bergen wordt het er ook niet warmer op. We stoppen een paar keer heel even voor een foto van het uitzicht, maar gaan dan weer vlug in de auto bij de kachel. De bergen en het uitzicht zijn spectaculair mooi en de sneeuw, die her en der op de toppen ligt maakt het helemaal af.

De weg gaat zo hoog dat we door een poort rijden waarachter de pas bij hevige sneeuw wordt afgesloten. Volgens de chauffeur kan men hier over enkele weken niet meer langs. Ca 50 km voor Quarzazate gaan we een stuk terrein over wat heel verlaten en kaal is. Het is een soort trial-pad voor 4 Wheel Drive’s, waar de chauffeur zijn spectaculaire rijkunsten vertoont. We komen uiteindelijk op een andere asfalt weg. Hierop is na korte tijd weer een afslag die ons bij een Kashba brengt. We parkeren de auto en lopen naar de rivier waar we direct belaagd worden door ezelmenners met de vraag of een ezel ons op zijn rug naar de andere kant van de rivier moet brengen. We kijken alleen maar en op de terug weg besluiten we toch wat souvenirs te kopen.

Dan door naar Quarzazate waar we om 13.00 uur aankomen. We worden afgezet bij een restaurant waar we lekker eten bij een zwembad met live muziek van een plaatselijke muzikant. Na het eten rijden we wat door Quarzazate en zien we nog een kashba van binnen. En jawel, we treffen het weer: opnieuw een kruidenuitleg/verkooppraatje! Dan gaan we nog langs bij één van de filmstudio's. Er zijn hier in de omgeving verscheidene films op genomen zoals Gladiator en Asterix & Obelix en de Bijbel.

Dan is het inmiddels al half 5 en gaan we terug. Dit gaat stukken rapper dan de heenweg. Het eerste stuk kan nog bij daglicht, maar het wordt al vrij snel donker. De snelheid wordt niet minder en op een gegeven moment dreigt Ed toch echt goed misselijk te worden en wordt een plastic zak bij de hand gehouden. Het loopt goed af en na 3 uur en 20 minuten zijn we weer in het hotel, waar we gelijk aan tafel kunnen voor het diner.

Vervolgens rollen we bekaf het bed in en zijn voorlopig niet van plan om er weer uit te komen. Morgen slapen we uit!

Dag 6 – zondag 24 dec, Jardin Majorelle

Inderdaad uitslapen, maar dat betekent dan we ons nog moeten haasten om op tijd voor het ontbijt te zijn.

Le Jardin Majorelle

We gaan naar de tuin van Louis Majorelle. Een hof van Eden waar bougainville, hibiscus, palmen, yucca’s, cactussen, sinaasappelbomen, olijfbomen, rozenstruiken, bamboe, waterlelies, papyrusplanten en vele andere bijzonder plantensoorten welig tieren. Midden in de vegetatie vormen het Veronese-groen van het mozaïek, het purperrood van de paden en het felle indigo blauw van de pergola’s, de prieeltjes en het atelier van de Franse schilder Jacques Majorelle (1886-1962) een uitbundig kleurenpalet. De kunstenaar die zich in de jaren ’20 in Marokko vestigde, creëerde de tuin, nu in bezit van Pierre Berge en Yves Saint-Laurent, als een kunstwerk in zichzelf. De tuin is niet zo groot. De 4-tal vaste kleuren voeren de boventoon: Indigo blauw, lichtblauw, lichtgroen, geel en rood. Er is een klein museum en in zo’n anderhalf uur hebben we het gezien.

We lopen terug door wat straatjes naar het postkantoor op de Rue Mohammed 5. Hierachter staan een heel stel witte tentjes waarin zich ook een markt bevindt. We kijken er wat rond maar het is allemaal het zelfde. Erachter is een park, waar we op een bankje een half uurtje wat in de zon gaan zitten. ’s Avonds blijkt dat we een klein beetje zijn verbrand van dat halve uurtje, maar hebben er gelukkig geen last van.

Daarna pakken we de bus naar het plein, waar we nog wat door de soeks lopen en wat sjaals kopen. We sluiten de middag af met 2 glazen verse sinaasappelsap.

Terug met de bus, even rusten en foto’s en film bekijken op de tv, dineren en dan naar bed.

Dag 7 – maandag 25 dec, uitslapen, soeks en Chez Ali (Fantasia)

We slapen weer uit vandaag. Er is ontbijt tot 9.00 uur, maar we zien genoeg gasten die pas na 9 uur verschijnen. Hadden we dat maar geweten, dan waren we nog wat blijven liggen.

Fátima vertelde dat we de witte chocolaatjes met nootjes, die ze in het hotel maken en bij het ontbijt op een schaal hebben liggen, kunnen kopen bij een patisserie in de Rue Mohammed V voor ca € 10,-/kg. In de winkel aangekomen die stikvol dikmakende lekkernijen ligt, blijkt dat ze niet dezelfde hebben als in het hotel. Bovendien kosten soortgelijke chocolaatjes € 15,-/kg en dat wordt te gek.

Met lege handen keren we terug naar het hotel. Vandaar lopen we met onze gebruikelijke tassen richting bushalte voor het laatste dagje soeks-bezoek. Via een andere weg dan tot nu gebruikelijk lopen we naar de bushalte. Onderweg af en toe even een schoenenwinkel in om te kijken of er ook hoge bergschoenen voor mij te koop zijn voor een schappelijk prijsje (heb ik nodig voor onze reis naar Namibië in mei 2007). We vinden niets en stappen op de bus. Dan maar in de soek.

Wonderwel vinden we direct de schoenensoek en dan begint het gedoe/ellende. Waren we er maar nooit aan begonnen. Maar ja, dan hadden we nu natuurlijk niets te vertellen.

Er zijn catepillar schoenen die in aanmerking komen. Zwarte en gelige. Maar maat 38 is echter een probleem. De verkoper adviseert dan maar 39 te proberen. Er wordt gepast. “Te groot”, zeg ik. Nou daar is de verkoper het niet mee eens. “Hoezo niet goed en te groot? Ze zijn wel goed!” Vanuit een andere stalletje wordt een maat 38 aangesleept. Dit zijn echter lage en ik wil hoge! “Maakt niet uit”, zegt de eigenaar die zich inmiddels met zijn hand in het verband intensief met de verkoop gaat bezighouden. Passen die handel! Ja, ze zitten beter hoewel 1 schoen nu wat knelt aan de tenen. De verkoper is echter nog lang niet uit het veld geslagen en heeft de volgende oplossing klaar. Maat 38 is op de hele soek niet aanwezig (alle hulpjes, vriendjes en familieleden zijn namelijk op zoek), dus gaat de verkoper maat 39 kleiner maken met behulp van inlegzolen. Weer de hele zooi uit en de oorspronkelijke aan, dit keer met inleg zolen. Ik blijf ze te groot vinden. Bovendien wil ik deze schoenen liever niet in het zwart, maar in de gelige kleur. Gelukkig, net als ik eindelijk mijn eigen schoenen weer aan heb en we het zaakje willen verlaten, spuugzat van het geklungel, gezeur en geleuter, komt de assistent verkoper met een paar schoenen in de goeie kleur en maat. Althans, dat zegt hij. Nou vooruit........... Ouwe schoenen uit, nieuwe aan. Nee, niet één schoen proberen, nee gelijk alle twee. Ik kan geen kant op in dit kleine zaakje. De verkoper ligt weer aan mijn voeten en rijgt voor de zoveelste keer die kl…schoenen helemaal tot bovenaan toe dicht. Ik zeg voor de tigste keer dat ze niet helemaal tot bovenaan toe dicht hoeven, maar ik het gebeurt zoals de verkoper het in zijn hoofd heeft. Ik probeer netjes te blijven, maar begin al te koken en voel mijn gezicht rood worden. “Perfect”, zegt de verkoper. “Prima! Loopt u maar een stukje.” Weer iedereen het kleine zaakje uit om mij de gelegenheid te geven op z'n minst te kunnen gaan staan, want het hele bedrijf is 3 meter lang en slechts 1 meter breed! Ik doe 3 stappen en oordeel: “Te groot”. Hoe kan dat nou? Ik kijk aan de onderkant van de schoenen. Niet zo moeilijk: ook gewoon 39 dus! Wat een kl….. en gr…… “Nee”, durft die verkoper dan nog te zeggen, “deze zijn wel goed, want ze vallen smaller”. Tja, dat had hij beter niet kunnen zeggen. Ik ontplof nu echt en vertel die man in klip en klaar Nederlands dat ik zelf wel bepaal of ze wel of niet goed zijn en dat ik nu de hele handel uittrek en dat hij verder naar z'n ouwe m... kan lopen met z'n praatjes. Hij ziet in dat hij zich nu op een paar meter afstand moet blijven, want dat ik anders al zijn schoenen dwars door de hele soek zal gooien.

Met die schoenen wordt het dus niets. Want als deze verkopers binnen hun eigen soek al geen maat 38 kunnen vinden, zal ik ze zelf ook niet meer kunnen vinden. Mijn humeur is inmiddels verre van positief. Er moet bovendien een plaspauze komen voor we verder de soek in gaan. We gaan terug naar het plein om op zo'n hooggelegen terras wat te drinken en/of te eten. We kiezen er één waar we nog niet eerder waren. Er is een tafeltje vrij. We gaan zitten en krijgen een menukaart en een balpen. De bedoeling ontgaat even. Als de ober voor de 2e keer langs het tafeltje komt, trekt hij een velletje papier uit een op tafel staand glas en legt nadrukkelijk de balpen er op. “Schrijf maar op wat je wil”, is de onuitgesproken boodschap. Maaike thee met een schaaltje friet en Ed een omelet met friet, rijst, olijven en een cola light. Het terras is binnen de kortste keren vol en mensen die staan te wachten voor een plekje. Het eten komt wonderbaarlijk snel en is erg lekker. Eten, plassen, betalen en weer weg.

Dit keer met de plattegrond in de hand en proberen bij te houden waar we zijn. Als we het kunnen vinden, moet er nog parfum voor mij en kleine slippertjes voor Joany worden gekocht en wat zich mogelijk nog meer aanbiedt. We lopen de soeks door en komen terecht in een wat afgelegen, minder vertrouwd aandoende straatjes. We lopen door en komen in de zogenaamde Berbersoeks. Minder toeristen, iets minder druk, wat meer lokale mensen en alles wat minder poespas. We worden wel te pas en te onpas aangesproken door jongens die ons tegen betaling zo nodig de weg moeten wijzen en niet meer weg willen. Erg irritant. Ze gaan pas weg als je erg duidelijk maakt dat je ze niet wil.

Na wat heen en weer en verkeerd gelopen te hebben vinden we de Medersa van Ben Youssouf. Tegen betaling van 60 dirham mogen we hier in èn in het er naast gelegen museum. Het is een van de grootste medersas van Marokko geweest, waar bijna duizend studenten studeerden op deze koranschool. De medersa werd gebouwd onder een van de sultans van de Saadiërs en is – evenals de medersas in Meknès en Fès – een prachtig voorbeeld van Marokkaanse smaak en kunstzin. Op de patio, die baadt in het licht, is een oogverblindend bassin voor rituele wassingen aangelegd van wit Carraramarmer. In de galerijen en de werk- en gebedskamers beconcurreren mozaïekwerken, gebeeldhouwd stucwerk en cederhouten lateien elkaar in verfijning; ze vormen een sterk contrast met de 130 uiterst sobere studentenkamers. We kijken in beiden rond en in het museum voornamelijk naar het gebouw op zich. De kunst wat minder.

Na afloop een lekkere bak koffie op het museumterras en dan weer shoppen in de soeks. We vinden nog parfum olie voor mij voor 10 dirham per flesje. Er worden er 4 ingeslagen. Verder nog stukken karamel met noten en sesam en een babypakje voor Joany. Dan nog een tweetal glazen verse sinaasappelsap, weer voor 3 dirham per stuk. Heerlijk!.

Het is dringen en duwen om in de bus te komen. Er is 1 vent die denkt dat hij voor kan dringen. Nou dan kan misschien bij Marokkaanse vrouwen, maar dan heeft hij nu dus de verkeerde voor zich. Ik zet op een gegeven moment mijn hele gewicht van 70 kg tegen hem aan, maar dan nog probeert hij mij aan de kant te duwen. Dan maak ik me toch een scène in het Nederlands met als gevolg dat ik alle ruimte krijg en de kl…… in alle talen zijn excuus begint aan te bieden. Er is overigens ruimte genoeg in de bus.

Fantasia bij Chez Ali:

Vanavond naar Chez Ali. Een avondvullende Marokkaanse show inclusief diner. Om 19.30 uur worden we opgehaald. Zoals bij alle excursies, is iedereen ook nu weer precies op tijd. Ca 10 km verder worden we met ons drieën uitgezet bij een enorm complex, waar zich alles gaat afspelen. Het is een beetje in de stijl van duizend en 1 nacht. Onze chauffeur doet eest een rondleiding. Daarna worden we naar een Kaïdtent gebracht, waar we het diner gaan krijgen. Het geheel wordt ‘opgevrolijkt’ door diverse muzikale groepen, die in snel tempo binnenkomen, herrie maken en ook snel weer vertrekken, zodat de volgende groep naar binnen kan. Maar men komt eerst wel langs alle tafeltjes om geld bedelen. Na het eten is er een spetterende “fantasia”. Een spectaculair optreden van paarden en diverse groepen. Er is een spiegelgevecht waarbij men de traditionele krijger nabootst. Een aantal gewapende ruiters komen in razende galop aangesneld, waarbij zij zich klein maken in het zadel. Dan gaan zij in de stijgbeugels staan, nemen de strijdhouding aan en vuren allen gelijk hun geweren af, en dit moet dan als één schot klinken. We hebben van tevoren al gehoord dat het erg koud zou zijn. Nou dat is het ook. We hebben ons heel dik aangekleed. Zelfs maillots onder de lange broeken. Het blijkt inderdaad hard nodig bij een temperatuur van amper 3 graden boven nul op de stenen tribune.

Dag 8 – dinsdag 26 dec, vlucht via Agadir naar Schiphol

Opstaan, douchen,aankleden, laatste dingen in de koffer en dan ontbijten. Het begint net licht te worden. Zoals we inmiddels gewend zijn, vertrekken we op tijd.

Fátima brengt ons netjes tot de incheck balie. De laatste dirhams gaan we eerst nog wisselen, want officieel mogen we ze niet uitvoeren en op de luchthaven kan je er niet mee betalen.

Dan wachten op Transavia die ons eerst in Agadir brengt. We mogen niet blijven zitten, maar moeten eruit en gaan naar de Transferhal. Ondertussen gaat men het vliegtuig schoonmaken en weer voltanken.

Wachten duurt natuurlijk lang, maar eindelijk kunnen we dan toch weer instappen en onze weg naar Amsterdam vervolgen.

Daar landen we ca 15.55 uur en daar is het een miezerige en dus wat mistige, 2e kerstdag. De auto ophalen bij easypark2fly en dan naar Friesland.

We zijn absoluut een leuke city trip rijker!